Haar filosofische werk:
- Was een reactie op morele teloorgang in haar tijd
- Kenmerkt zich door een roeping naar waarheid en ziel als een samenballing van de natuurlijke en bovennatuurlijke werkelijkheid met als doel een ultieme waarheid te onthullen
- Gaat ervan uit dat tussen werkelijkheden een ultieme waarheid is te vinden
- Gaat uit van verstandelijke analyse en subjectief beleven van zowel een manifeste en niet-manifeste werkelijkheid waarin zowel cognitief en intuïtief leren en denken een rol spelen
- Gaat uit van gevoeligheid van het appèl van de – noodlijdende – medemens
- Is ervaringsgericht vanuit engagement: haar denken gaat ervan uit dat het niet alleen gaat om over iets te denken maar ook een zelf moeten en willen ondergaan
- Gaat ervan uit dat de ziel fundamenteel voor het bestaan is en de combinatie van lichaam en geest (brein) die ‘Persoon’ genoemd wordt essentieel is voor het functioneren in het bestaan
- Kenmerkt zich door de Persoon die staat voor wat ik ben en de ziel die staat voor wie ik ben.
- Gaat uit van een werkelijkheid buiten de wereld die buiten de ruimte en de tijd is, buiten het bereik valt van de menselijke vermogens en waarin goedheid, liefde en een allesomvattend holisme gelokaliseerd zijn – al is die werkelijkheid niet manifest
- Is een pleitbezorging om naast cognitief leren en denken ruimte te maken voor intuïtief leren en denken die worden benoemd als een schouwen met verheven aandacht en denken met wetenschappelijke precisie
- Voorkomt dat er met het denken vanuit het andere, hogere niveau er cirkel-redeneringen blijven bestaan
- Stelt superioriteit van het individu boven het collectief en wijst van bovenaf systeemdenken af
- Gaat uit van de gelijkheid van mensen in het zijns-bewustzijn en de onderlinge ongelijkheid van mensen in hun manifeste wereld
- Opent een weg naar mystieke beleving
Bewustzijn:
- Ontstaat in een ik-jij relatie en het besef dat daarin een verplichting ligt besloten
- Bestaat uit drie met elkaar verweven aspecten van lichaam, geest opgevat als brein en ziel
- De drie vormen op een horizontale as de leefomgeving van het nu
- De drie vormen op een verticale as ons verleden en het onbekende van de toekomst
- Ontstaat als eerste in het lichaam, de geest of het brein ontwikkelt zich later en de ziel berust op gevoeligheid waarbij de geest gericht is op kwantificeerbaarheid, efficiëntie en succes en de ziel op kwaliteit en levensbeschouwelijkheid
- Van het lichaam, met name in de kleine hersenen, is in het hier en nu waarbij het denken instinctief, reactief, intuïtief en gericht op overleving is
- Van het brein of de geest is gelokaliseerd in de grote hersenen dat een besef mogelijk maakt van tijd en dus een chronologie
- Uit zich sterk op de grens van leven en dood, waarbij lichaam en geest er niet meer toe doen, in een ultieme waarheid door een flits van uitgebreid bewustzijn vergelijkbaar met een bijna-doodervaring (bde)
- Wordt opgeroepen door de herinnering waarmee de materiële wereld op een moreel hoger plan kan worden gebracht
- Waarin de kern van het wezen de ziel is in een niet-manifeste wereld die een plaats moet zien te vinden in de manifeste wereld
Omgeving:
- Wordt bepaald door de mens in relatie tot de medemens omdat we voortkomen uit een niet-manifeste, tijdloze werkelijkheid van eenheid en gelijkheid waarin liefde drijvende kracht is
- Wordt door de mens begrepen dankzij het rationele denken van de geest (brein) en anderzijds invoelend vermogen van de ziel
- Waaruit vriendschap kan volgen is als een genade en dus iets heiligs
- Wordt gevoed door een ‘verworteling’ van mensen ermee door schaalverkleining
Ethische waarden:
- Ontstaan vanuit een bovennatuurlijke, tijdloze werkelijkheid waarin alles één is en gekenmerkt wordt door een inclusieve liefde
- Zijn niet persoonsgebonden of gebonden aan een object maar universeel in tegenstelling tot morele waarden die wel persoonsgebonden, gebonden aan een object en feitelijk kunnen zijn
- Zijn houdingsbepalend voor menselijk handelen
- Zijn daarmee altijd superieur aan morele waarden die aan de Persoon zijn verbonden
Haar mensvisie:
- De mens is relationeel met gevoeligheid voor het goede, het appèl van de ander en voor een andere werkelijkheid dan de manifeste werkelijkheid
- Mensen hebben ongelijke vermogens van lichaam en geest (brein) die de Persoon bepalen
- Mensen zijn gelijk in gevoeligheid van de ziel voor wat er uit een andere wereld tot iemand kan komen
- De waarde van de ziel wordt bepaald door de moraliteit van de mens
Bron:
Jan Mulock Houwer, ‘Simone Weil – Wat zij nalaat voor een seculiere wereld’, Uitgeverij IJzer, Utrecht, 2023
